Dag van de Postzegel 2026: “Ik zou wel eens willen weten . . .?”

Medio oktober zal er ongetwijfeld weer een kaderpostzegel verschijnen met de speciaal jaarlijkse aandacht voor de postzegel met de uitgave van de Dag van de Postzegel-emissie 2026. Uitgangspunt van deze serie is steeds een modern, eigentijds sobere uitstraling geven aan een postzegel, die jaren geleden eens is verschenen.

In deze historische kijk op zulke postzegels is duidelijk sprake van stijlverschillen in de vormgeving van de postzegels met die van tegenwoordig. Verstand of gevoel speelt nu nog steeds de hoofdrol bij de vormgeving van postzegels.

Ik zou wel eens willen weten

Waarom zijn de Dag van de Postzegelemissies toch zo aansprekend?
Misschien om de verheerlijking van het postzegel-verleden?
Of zijn de varianten daarvan in hoge mate zo berekend uitstekend?
Hoe het ook zij, je komt daarmee met gemak weer terug in het heden.
Daarom zijn de Dag van de Postzegel voor mij door de variatie zo aansprekend!

Om meteen maar met de deur in huis te vallen: “Ik vraag je speciale aandacht voor ontwerpstijlen van postzegels uit vroegere tijden, die in een eigentijds jasje zijn gestoken. Daarbij ga ik uit van de 1923-emissie met de weinig inhoudelijke karakterisering in de Speciale Catalogus ‘Diverse voor-stellingen’ (nvph 110/13).”

Drie facettenrijke postzegels met de twee dito uitvoerde voorontwerpen van de echte postzegel

Inmiddels is er al één ontwerp van deze serie in een modern jasje is gestoken, namelijk de 4 cent ‘waardecijfer-postzegel in diamantvorm’ van de Dag van de Postzegel 2023 in samenhangende kaderpostzegel uitvoering met kleurverschil. Of beide voorontwerpen van grafisch ontwerper N.J. van de Vecht een rol hebben gespeeld bij het tot stand komen van de Dag van de Postzegel 2023 zal ongetwijfeld onbeantwoord blijven.

Tegenstelling verstandelijke – gevoelsmatige ontworpen postzegels

De opmerking ‘uitstekend berekend’ in het lied ‘Ik zou wel eens willen weten‘ (Jules de Korte [1924 – 1996]) als aanhef van dit artikel heeft vooral betrekking op beide voorontwerpen in diamantuitvoering van de blauwe 4 cent postzegel.

Deze sterk verstandelijke, berekende en met details overladen postzegel is het tegenovergestelde van de blauw- en oranjekleurige postzegel van ontwerper M. de Klerk. De Nederlandse leeuw-met-zwaard in een korf wordt overmatig ‘beschermd’ omringd door een boom met sinaasappels. De ontwerper verwijst hiermee naar het regeren / strijden van Willem van Oranje en andere leden van het Huis van Oranje.

De tekening van de met details overladen blauwe 1 cent en oranje 2 cent postzegel is bijzonder moeilijk te duiden in tegenstelling tot de door mij ingekleurde zegelafbeelding ervan. Ook het voorontwerp geeft een meer gemakkelijk te interpreteren ontwerp prijs van boom en omheinde leeuw met zwaard.

Met de ingekleurde en daardoor meer overzichtelijke uitvoering van de postzegel ‘De leeuw in de Hollandse tuin’ zou het geweldig leuk zijn om te zien op welke wijze deze postzegel in een moderne uitvoering van een Dag van de Postzegel er eens uit zou zien.

Inderdaad nog een poosje geduld. Pas medio oktober zal de Dag van de Postzegel 2026 helaas in kaderpostzegeluitvoering verschijnen.

Ik zou wel eens willen weten

Ik zou wel eens willen weten op welke historische postzegel de nieuwe Dag van de postzegel-editie dit jaar zal vallen? Of op een verstandelijk berekend ontwerp van een oudere postzegel als afbeelding, of op een op het gevoel gebaseerd design van een postzegel.

Wellicht is het de leeuw in de Hollandse tuin van grafisch ontwerper De Klerk van de emissie uit het jaar 1923. De ontwerper heeft vooral het gevoel met fantasie hierin laten domineren bij het tekenen / ontwerpen van beide allegorische postzegels. De postzegels dienen in overdrachtelijke zin bekeken, uitgelegd en begrepen te worden. Inderdaad nog even met geduld een poosje wachten op de definitieve bekendmaking van de emissie.

De leeuw in de Hollandse tuin

De leeuw in de Hollandse tuin (feitelijk Nederlandse land) symboliseert de Nederlandse staat in allegorisch vergelijkende zin met zijn veiligheid, soevereiniteit en vrijheid. Dit motief is bijzonder populair geweest tijdens de 80-jarige oorlog (1568 – 1648) tegen de Spaanse overheersing van ons land, dat toen bekend stond onder de naam Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden.

Het gevlochten omheiningshek stelt het territorium van Nederland als een besloten, veilige en onneembare plek voor. Het geeft aan dat de grenzen beschermd zijn tegen buitenlandse indringers en dat men daarbinnen in vrede en vrijheid kan leven.

De heraldische Nederlandse leeuw met zwaard staat (overeenkomstig 17e eeuwse beeldtaal van de Gouden Eeuw) binnen deze omheining, die strijdkrachten, regering en onafhankelijkheid van ons land symboliseert.