Route Euro 2024: Coupe Henri Delaunay

De 17e editie van het EK Voetbal wordt gehouden in Duitsland van 14 juni tot en met 14 juli 2024. De grondlegger van dit kampioenschap is de Fransman Henri Delaunay. Hij bedacht het toernooi maar zag zelf geen match, want hij stierf in 1955. Wie was Delaunay? Tot nu toe kunnen tien landen zich Europees kampioen noemen. Duitsland en Spanje hebben het toernooi drie keer gewonnen. Meer statistieken over het EK Voetbal in deze blog.

Henri Delaunay

Henri Delaunay (1883 – 1955) was een Franse voetbalpersoonlijkheid. Delaunay begon als voetballer bij het Parijse team Étoile des Deux Lacs. Na zijn carrière als voetballer, werd hij scheidsrechter. Hij trok zich terug uit deze positie na een incident tijdens een wedstrijd tussen AF-Garenne Doves en ES Benevolence. Hij kreeg bij deze wedstrijd de bal vol in zijn gezicht, waardoor hij zijn fluitje inslikte en twee tanden brak.

In 1906 werd Delaunay voorzitter van Étoile des Deux Lacs. Daarnaast had hij bij deze club ook andere taken. Van 1924 tot 1928 diende hij als lid van de FIFA. Samen met Jules Rimet was hij een van de vormgevers van het wereldkampioenschap voetbal. Tevens was hij de bedenker van de voormalige wereldbeker voetbal voor clubteams.

(Wanneer UEFA EURO 2008™, het grootste sportevenement dat ooit in Oostenrijk heeft plaatsgevonden, op 7 juni 2008 van start gaat, hebben de 16 deelnemende voetbalteams uiteindelijk maar één doel: namelijk Europees voetbalkampioen worden! Het winnende team zal na de laatste wedstrijd op 29 juni 2008 in Wenen de felbegeerde Henri Delaunay Cup (genoemd naar de voormalige secretaris-generaal van de UEFA) in ontvangst nemen. De waardevolle trofee van sterling zilver weegt 8 kg en meet 60 cm. De namen van de Europese kampioenen zijn op de achterkant gegraveerd. Het nieuwe blok, dat de kroon vormt op de filatelistische afsluiting van de themavoetbalpostzegels van dit jaar, is bijna net zo waardevol als de UEFA Cup zelf. De afbeelding toont de trofee op een blauwe achtergrond, decoratief versierd met vier bijzonder grote originele Swarovski-kristallen. De samenwerking met het in Wattens in Tirol gevestigde bedrijf Swarovski, de wereldmarktleider in de productie van synthetisch geproduceerde glasedelstenen, is sinds de publicatie van het inmiddels legendarische blok ‘Kristallwelten’ in 2004 zeer succesvol geweest. Het aanbrengen van de edelstenen op de huidige bijzondere zegel vergde opnieuw uiterste precisie. In een complex productieproces van weken werd de postzegel op een heel bijzondere manier verfijnd.)

Delaunay was grotendeels verantwoordelijk voor de oprichting van het Europees kampioenschap voetbal mannen. Hij kwam in 1927 met het idee voor deze wedstrijd, maar pas in 1960 werd het toernooi gerealiseerd. De trofee van dit kampioenschap is naar hem vernoemd, de Coupe Henri Delaunay. Deze trofee is ook te zien in het logo van het kampioenschap. Van 15 juni 1954 tot aan zijn dood was Delaunay secretaris-generaal van de UEFA. Hij stierf in 1955. Na zijn dood werd hij opgevolgd door zijn zoon Pierre Delaunay. Waar het allemaal om draait gedurende een maand strijd om de Henri Delaunay Cup:  de bal, 22 voetballers, drie scheidsrechters en de fans in het stadion. Dat heeft Armenië goed begrepen. Onderaan het velletje: de twee zegels met de voetballer, de bal, de Cup met als achtergrond het stadion en de toeschouwers. Een geslaagd ontwerp!  

De Europees kampioenen en topscoorders allertijden

Al in 1927 bedacht de Franse secretaris-generaal van de FIFA, Henri Delaunay, een Europees kampioenschap voor landenteams. Toch duurde het, mede vanwege de Tweede Wereldoorlog, nog tot 1960 voordat de eerste EK-eindronde plaatsvond. Delaunay, naar wie de beker werd genoemd, maakte het niet meer mee: hij stierf in 1955. Onder auspiciën van de UEFA, de Europese voetbalbond, wordt dit toernooi sinds 1960 elke vier jaar georganiseerd. De eerste twee edities werden gespeeld onder de naam Europacup voor landen.

Van 1960 tot en met 1976 kwalificeerden vier landen zich voor het eindtoernooi. Uit deze landen werd dan de organisator van de eindronde gekozen. Vanaf 1980 wordt van tevoren bepaald in welk land de eindronde zal plaatsvinden. Sinds 2000 is het ook mogelijk dat twee landen het eindtoernooi gezamenlijk organiseren. Tot en met 1992 namen acht landen deel aan de eindronde. Vanaf 1996 doen zestien landen mee en vanaf 2016 24 landen. De troostfinale werd na het EK van 1980 afgeschaft.

Tot nu toe kunnen tien landen zich Europees kampioen noemen. Duitsland en Spanje hebben het toernooi drie keer gewonnen. Gevolgd door Frankrijk en Italië met ieder twee kampioenschappen. Zes landen hebben EK één keer gewonnen. De Sovjet-Unie wint in 1960 de allereerste editie en Nederland won natuurlijk in 1988. De overige winnaars zijn Portugal, Griekenland, Denemarken en Tsjechoslowakije. Ronaldo is de grote winnaar van het toernooi met de meeste EK-caps (23x) en is de EK-topscorer met 14 doelpunten (2020 (5), 2016 (3), 2012 (3), 2008 (1), 2004 (2)).

 

Meer info:

UEFA EURO 2024: https://www.uefa.com/euro2024/ KNVB Ons Oranje: https://www.onsoranje.nl/ Eerdere Route Euro 2024 blogs: https://www.postzegelblog.nl/tag/route-euro-2024/ Eerdere EURO2020 blogs: https://www.postzegelblog.nl/tag/euro2020/