Thomas de la Rue, stempeldrukker en meer – Deel één

De Nederlandse en Belgische postzegelblog van PostBeeld heeft een aantal fantastische auteurs. Over het algemeen gaan zij in hun artikelen veel dieper op de materie in dan de Engelstalige blog, die kortere verhalen publiceert. Een van onze Nederlandse auteurs is Cees Janssen, wiens voortreffelijke artikelen al jarenlang de pagina's van de Nederlandse website sieren. Dit is deel één van een typisch lang en informatief artikel dat Cees in 2022 schreef.

Veel postzegelverzamelaars kennen de naam "De La Rue" als een drukkerij die postzegels drukte voor diverse landen. Maar wie heeft deze drukkerij met een Franse naam opgericht en waar is deze gevestigd? De letterlijke vertaling van "De la Rue" in het Engels is "Van de straat", niet bepaald een voor de hand liggende naam voor een drukkerij. Dus waar komt deze naam vandaan?

De drukkerij drukte vaak haar naam af op de onderrand van de postzegels zelf. Neem bijvoorbeeld het bovenstaande voorbeeld van een Peruaanse luchtpostzegel, uitgegeven op 19 november 1962 en gedrukt door Thomas de la Rue & Co. Ltd. Hier staat de naam van de drukkerij voluit afgedrukt. Maar wie was Thomas de la Rue?

Op de omslag van een prestigieus boekje uit Guernsey uit 1993 staat het portret van Thomas de la Rue, de oprichter van een van 's werelds grootste en belangrijkste drukkerijen voor effecten, bankbiljetten en postzegels. Thomas werd geboren op 24 maart 1793 op het eiland Guernsey in Le Bourg, een dorpje net ten zuiden van de huidige luchthaven. Dit verklaart direct Thomas' Franse naam, aangezien veel dorpen en steden op de Kanaaleilanden Franse namen hebben en veel families ook Franse namen dragen. In die tijd werd er op de eilanden voor de kust van Normandië meer Frans gesproken dan Engels. De Fransen noemen de eilanden "Îles Anglo-Normandes". De Engelsen noemen ze "Channel Islands".

Thomas was het zevende kind van zijn ouders, Rachael Allez en Eleazar de la Rue. Op tienjarige leeftijd ging hij in de leer bij meesterdrukker Joseph Antoine Chevalier in Saint Peter Port, de hoofdstad van het eiland Guernsey. Daar leerde hij het drukkersvak en, met zijn expertise en financiële steun van Tom Greenslade, publiceerde hij een krant genaamd "Le Publiciste". Er ontstond echter al snel een conflict tussen de twee eigenaren, en Thomas begon op 6 februari 1813 zijn eigen krant te drukken, "Le Miroir Politique".

Op 21 maart 1816 trouwde hij met Jane Warren, en in 1818 verhuisden Thomas de la Rue en zijn gezin naar Londen om een ​​compleet nieuwe onderneming te starten. Geen drukkerij, maar een fabriek waar strohoeden werden gemaakt, een artikel dat destijds erg in de mode was. De zaak floreerde en zakenman Thomas richtte samen met de Britten Samuel Cornish en William Rock een nieuw bedrijf op onder de naam "drukkers en boekbinders". In 1828 begon hij een boekhandel en de productie van luxeartikelen met behulp van drukpersen.

In 1831 kreeg De la Rue het recht om speelkaarten te drukken, wat in 1832 door de Britse koning Willem IV werd omgezet in een patent. Daarvoor werden speelkaarten gedrukt met houtsneden in blokken met zwarte inkt. De afbeeldingen werden vervolgens met de hand ingekleurd. De la Rue was het eerste bedrijf in Londen dat speelkaarten produceerde met een volledig nieuw typografisch proces. De vraag naar speelkaarten nam toe vanuit boekhandels en cafés, en er werden veel clubs opgericht met kaartspelers als leden.

In St. Peter Port, bij The Pollet, bevindt zich een pub genaamd The Thomas de la Rue. Een buste van De la Rue is in de gevel verwerkt. Vanwege de enorme vraag naar speelkaarten met een grote verscheidenheid aan afbeeldingen en thema's op de achterkant, nam hij Owen Jones in dienst als grafisch ontwerper. In de daaropvolgende twintig jaar produceerde De la Rue 173 verschillende soorten speelkaarten, variërend van bloemen- en fruitmotieven tot Chinese motieven. De la Rue werd zo bekend als de "vader van de Engelse speelkaart". Vanaf 1837 werkten zijn vrouw en twee zonen in het bedrijf. Ter ere van de kroning van koningin Victoria drukte hij een speciale editie van The Sun in goudopdruk. De 16p-postzegel die hierboven is afgebeeld, was de eerste in een serie van vijf die op 27 juli 1993 werd uitgegeven.

In 1848 vond zijn zoon, Warren de la Rue, de enveloppenvouwmachine uit. Deze machine, afgebeeld op de postzegel van 28 pence, kon 2,700 enveloppen per uur produceren. Het was een van de belangrijkste attracties op de Grote Tentoonstelling van 1851 in het Crystal Palace in Londen.

Thomas de la Rue begon in 1853 met het drukken van belastingzegels toen hij een contract kreeg van de Britse belastingdienst (Board of Inland Revenue) om gegomde zegels te produceren en te perforeren. Dit legde de basis voor de latere productie van vele miljoenen zegels.

De eerste opdracht voor het drukken van postzegels betrof de vierpence-zegel die in de bovenstaande voorbeelden is afgebeeld. Deze met een drukpers gedrukte zegel was voor het eerst verkrijgbaar vanaf 31 juli 1855. Bestellingen uit de vele Britse koloniën volgden.

De postzegel van de eerste uitgiftedag toont een van de eerste drukpersen die Thomas de la Rue gebruikte voor het drukken van postzegels. De postzegel van 2½ pence was een van de vier in de serie die op 2 juni 1971 werd uitgegeven.

De la Rue drukte postzegels voor Kaap de Goede Hoop, waaronder de bekende driehoekige postzegels, Mauritius, West-Australië, Trinidad, Ceylon, Hongkong, Sint-Helena, de Bahama's, Natal, Saint Lucia en andere koloniën en dominions.

DEEL TWEE VOLGT KORT